Typy przekładów pisemnych cz. II

Data publikacji: , zmodyfikowano: 2014/01/08


Tłumaczenia pisemne
Typy przekładów pisemnych

Kolejnym rodzajem tłumaczeń są przekłady tekstów literackich. Zaliczymy do nich tłumaczenia poezji, sztuk teatralnych, powieści oraz opowiadań. Jest to szczególny gatunek translacji, który należy traktować właściwie jako sztukę. Tłumacz co prawda nie musi wymyślać fabuły, postaci, scenerii itd., ale niejednokrotnie musi dopasować język do kultury danego kraju, musi opisać świat przedstawiony w dziele tak, jakby sam był autorem. W pewnym sensie zresztą nim jest- zawsze zostawia w tłumaczeniu jakąś część „siebie”. W niektórych wielojęzycznych krajach (np. w Kanadzie) przyznawane są nawet corocznie nagrody dla najlepszych tłumaczeń, a ich autorzy zyskują nie mniejszą sławę niż autor.

Bez wątpienia najtrudniejszym rodzajem są tłumaczenia poezji. Trudność ta polega na konieczności odpowiedniej interpretacji tekstu, zarówno pod względem treści, jak i formy. Wielu specjalistów uważa nawet, że poezji nie da się wiernie przetłumaczyć, a jedynie opisać, co pozbawia utwór pierwotnego znaczenia i głębi.

Nieco nietypowym i równie trudnym typem przekładów są translacje tekstów śpiewanych. W tym przypadku dochodzi jeszcze kolejny problem- odpowiednie dopasowanie sylab do nut. Jest to ogromne wyzwanie. Istotne jest także umiejscowienie pauz, interpunkcji, a także samogłosek tam, gdzie dźwięk wydawany będzie na wysokich nutach.

Oczywiście istnieje wiele innych rodzajów tłumaczeń pisemnych, między innymi tłumaczenia specjalistyczne, o których pisaliśmy w innym artykule. Opisane wyżej oraz w części pierwszej należą do specyficznych, z uwagi na konieczność dopasowania do kultury, języka i wielu innych czynników. Są to w pewnym sensie dzieła sztuki, a ich odpowiednia interpretacja ma wpływ na kulturę.