{"id":2487,"date":"2018-12-21T13:59:49","date_gmt":"2018-12-21T13:59:49","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tlumaczenia-miw.pl\/wordpress\/?p=2487"},"modified":"2026-06-16T23:10:18","modified_gmt":"2026-06-16T23:10:18","slug":"zapis-samoglosek-jezyk-hebrajski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tlumaczenia-miw.pl\/wordpress\/zapis-samoglosek-jezyk-hebrajski\/","title":{"rendered":"Zapis samog\u0142osek – j\u0119zyk hebrajski"},"content":{"rendered":"

Zapis samog\u0142osek – j\u0119zyk hebrajski 21.12.2018<\/strong><\/p>\n

Jak wspomniano w poprzednim artykule, j\u0119zyk hebrajski to j\u0119zyk, kt\u00f3rego alfabet sk\u0142ada si\u0119 tylko i wy\u0142\u0105cznie ze sp\u00f3\u0142g\u0142osek<\/em>. Je\u015bli chodzi o samog\u0142oski, powszechnie m\u00f3wi si\u0119, \u017ce nie s\u0105 one zapisywane. Zag\u0142\u0119biaj\u0105c si\u0119 w ten temat, dochodzimy do wniosku, \u017ce to nie do ko\u0144ca prawda, a jedynie uog\u00f3lnienie. W zale\u017cno\u015bci od rodzaju zapisu, samog\u0142oski rzeczywi\u015bcie mog\u0105 by\u0107 nieoznaczone \u017cadnym osobnym znakiem, ale zasygnalizowane w inny spos\u00f3b, mog\u0105 by\u0107 tak\u017ce oddane za pomoc\u0105 symbolu umieszczonego przy sp\u00f3\u0142g\u0142osce. Warto przyjrze\u0107 si\u0119 tym zapisom, pozna\u0107 ich histori\u0119 oraz dowiedzie\u0107 si\u0119, kiedy s\u0105 u\u017cywane.<\/p>\n

Zapis hebrajskiego bez i z samog\u0142oskami<\/h2>\n

\"J\u0119zykJak wynika z tytu\u0142u, zapisy j\u0119zyka hebrajskiego podzieli\u0107 mo\u017cna na dwa typy: te z samog\u0142oskami i te ich pozbawione. Zapisem pierwotnym by\u0142 zapis typu drugiego, to jest zapis, w kt\u00f3rym samog\u0142oski jako osobne symbole nie wyst\u0119puj\u0105. Zapis ten nosi nazw\u0119 ktiv haser<\/em>. Aby si\u0119 nim pos\u0142ugiwa\u0107, nale\u017cy dobrze zna\u0107 j\u0119zyk i samog\u0142oski, kt\u00f3re powinny wyst\u0119powa\u0107 w danych miejscach, odczytywa\u0107 z kontekstu. W tej wersji alfabetu zapisana jest Tora. Zapis, kt\u00f3ry powsta\u0142 chronologicznie jako drugi, nazywa si\u0119 ktiw menukad<\/em> i charakteryzuje si\u0119 skomplikowanym systemem znak\u00f3w diakrytycznych, kt\u00f3rych zadaniem jest oznaczenie samog\u0142osek.<\/p>\n

System ten nosi nazw\u0119 nikkud<\/em> i zosta\u0142 opracowany kilkaset lat po Chrystusie, a jego geneza zwi\u0105zana jest \u015bci\u015ble z histori\u0105 narodu \u017cydowskiego. Gdy ten znalaz\u0142 si\u0119 w diasporze i powoli przestawa\u0142 biegle pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 j\u0119zykiem hebrajskim, zacz\u0119to obawia\u0107 si\u0119, \u017ce nied\u0142ugo \u017bydzi nie b\u0119d\u0105 w stanie poprawnie odczytywa\u0107 Biblii. Aby temu zapobiec, kopi\u015bci Tory, zwani teraz masoretami, wpadli na pomys\u0142, by opracowa\u0107 pewien zbi\u00f3r regu\u0142, kt\u00f3ry pozwoli\u0142by przekazywa\u0107 tekst biblijny w niezmienionej formie z pokolenia na pokolenie. Zbi\u00f3r ten okre\u015blono s\u0142owem masora<\/em>, kt\u00f3re pochodzi najprawdopodobniej od masar<\/em>, czyli \u201epodawanie, przekazywanie\u201d. Zbi\u00f3r ten zak\u0142ada\u0142 nie tylko oznaczanie samog\u0142osek, ale tak\u017ce akcent\u00f3w, oraz dopisywanie uwag na temat wymowy, rzadko wyst\u0119puj\u0105cych form lub ewentualnych b\u0142\u0119d\u00f3w.<\/p>\n

Warto jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce w tekstach wsp\u00f3\u0142czesnych nikkud wykorzystuje si\u0119 stosunkowo rzadko \u2013 wyst\u0119puje on w s\u0142ownikach, poezji, w tekstach dla dzieci lub pocz\u0105tkuj\u0105cych adept\u00f3w j\u0119zyka hebrajskiego. Jest wykorzystywany tak\u017ce w ksi\u0119dze zwanej tikkun<\/em>, w kt\u00f3rej obok siebie przedstawione s\u0105 tekst Tory w ktiw haser oraz ten opatrzony systemem nikkud. Warto doda\u0107, \u017ce u\u017cytkownicy j\u0119zyka hebrajskiego biegle potrafi\u0105 czyta\u0107 nikkud, jednak nie do ko\u0144ca znaj\u0105 wszystkie zasady nim rz\u0105dz\u0105ce. Dodatkowo, nikkud w wielu przypadkach nie oddaje ju\u017c wsp\u00f3\u0142czesnej wymowy. Z tego powodu, wprowadzono kolejny zapis z rodzaju bez samog\u0142osek, a mianowicie ktiw male<\/em>. Wyst\u0119puj\u0105 tam pewne znaki dla oznaczenia samog\u0142osek, jednak s\u0105 one znacznie uproszczone. Zasady ktiw male zosta\u0142y uregulowane przez Akademi\u0119 J\u0119zyka Hebrajskiego. Obecnie w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w u\u017cywany jest w\u0142a\u015bnie ktiw male \u2013 to ten zapis znale\u017a\u0107 mo\u017cna w ksi\u0105\u017ckach i gazetach, i to nim na co dzie\u0144 pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 u\u017cytkownicy hebrajskiego.<\/p>\n

Tatua\u017ce w j\u0119zyku hebrajskim<\/h2>\n

Bardzo popularne, r\u00f3wnie\u017c w Polsce, s\u0105 tatua\u017ce w j\u0119zyku hebrajskim<\/b>. Jest to o tyle ciekawe, \u017ce w judaizmie tatuowanie jest zakazane. Je\u015bli jednak chcemy zrobi\u0107 sobie taki tatua\u017c, zapewne zastanowimy si\u0119, kt\u00f3ry zapis wykorzysta\u0107. Teoretycznie poprawne b\u0119d\u0105 wszystkie trzy. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce ktiw haser to zapis archaiczny, rzadko u\u017cywany. Warto wi\u0119c wybra\u0107 mi\u0119dzy ktiw male, kt\u00f3ry jest j\u0119zykiem codziennym, a ktiw menukad, kt\u00f3ry w pe\u0142ni oddaje wymow\u0119 danego s\u0142owa \u2013 wtedy, oczywi\u015bcie dla os\u00f3b znaj\u0105cych hebrajski, jasne b\u0119dzie, co dok\u0142adnie chcieli\u015bmy wytatuowa\u0107. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce je\u015bli nie m\u00f3wi si\u0119 biegle j\u0119zykiem hebrajskim, przed wykonaniem tatua\u017cu nale\u017cy skonsultowa\u0107 si\u0119 z t\u0142umaczem. Za przet\u0142umaczenie tekstu tatua\u017cu nie zap\u0142acimy wiele, a unikniemy b\u0142\u0119dnych, niekiedy \u015bmiesznych, a niekiedy obra\u017aliwych fraz, kt\u00f3rych przecie\u017c nie chcemy nosi\u0107 na ciele przez ca\u0142e \u017cycie.<\/p>\n

Podsumowanie \u2013 samog\u0142oski w j\u0119zyku hebrajskim<\/h3>\n

Podsumowuj\u0105c, warto przypomnie\u0107, \u017ce samog\u0142oski w j\u0119zyku hebrajskim<\/b> jak najbardziej wyst\u0119puj\u0105, czasem tylko nie s\u0105 zapisywane. Ca\u0142kowicie nie wida\u0107 ich w zapisie ktiw haser<\/em>, tradycyjnym zapisie hebrajskiego, w kt\u00f3rym spisano Tor\u0119. W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w ukryte s\u0105 te\u017c w zapisie ktiw male, czyli w zapisie wsp\u00f3\u0142czesnym i wykorzystywanym w codziennym \u017cyciu. Ca\u0142kowicie widoczne s\u0105 za to w zapisie ktiw menukad<\/em>, w kt\u00f3rym u\u017cywany jest nikkud<\/em> \u2013 skomplikowany system znak\u00f3w diakrytycznych, wymy\u015blonych przez masoret\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zapis samog\u0142osek – j\u0119zyk hebrajski 21.12.2018 Jak wspomniano w poprzednim artykule, j\u0119zyk hebrajski to j\u0119zyk, kt\u00f3rego alfabet sk\u0142ada si\u0119 tylko i wy\u0142\u0105cznie ze sp\u00f3\u0142g\u0142osek. Je\u015bli chodzi o samog\u0142oski, powszechnie m\u00f3wi si\u0119, \u017ce nie s\u0105 one zapisywane. Zag\u0142\u0119biaj\u0105c si\u0119 w ten temat, dochodzimy do wniosku, \u017ce to nie do ko\u0144ca prawda, a jedynie uog\u00f3lnienie. W zale\u017cno\u015bci …<\/p>\n

Zapis samog\u0142osek – j\u0119zyk hebrajski<\/span> Read More »<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2482,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,683,682],"tags":[684,703,704],"class_list":["post-2487","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biuro-tlumaczen-warszawa","category-historia-jezykow","category-jezyki-swiata","tag-jezyk-hebrajski","tag-tatuaze-w-jezyku-hebrajskim","tag-zapis-hebrajskiego"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t